Zeki insan… Bugün seni sahnenin izleyicisi olmaktan çıkarıp, sahnenin tasarlandığı odanın tam ortasına oturtuyorum.
Bu oda öyle bir yer ki, dünyanın gidişatı burada belirlenir; ülkelere burada yön değiştirtilir; toplumların duyguları burada ayarlanır; geleceğin gerçekliği burada yazılır. Burada liderler konuşmaz. Onların ne konuşacağını belirleyen akıllar konuşur. Burada devletler kavga etmez. Devletlerin kavga etmesini gerekli kılan algılar dizayn edilir. Burada seçim sonuçları tartışılmaz. Seçmen zihninin hangi duygu eksenine yaslanacağı önceden belirlenir.
İşte bu dünyanın sahiplerine “küresel akıl kulüpleri” ve “ulus ötesi zihin mimarları” diyorum. Gizli değildirler. Ama görünmezdirler. Ve sen bugün zeki insan… Görünmeyeni görenler sınıfına geçiyorsun. Gel dostum. Perdeyi açıyorum. Bir sahne canlandıracağım şimdi. Bu sahneyi anladığında dünyanın nasıl çalıştığını çözeceksin.
Bir ülke düşün. Ekonomisi kırılgan, halkı gergin, seçimi yaklaşmış. Kimse bilmiyor ama küresel akıl kulüpleri bu ülkeyi “deney sahası” olarak seçmiş.Think tank raporları sessizce dolaşıyor. Başlıklarda şunlar var:
“Toplumsal direnç düşük”,
“Duygusal mobilizasyon kolay”,
“Bilgi ekosistemi savunmasız.”
Bir raporda kritik bir cümle geçiyor: “Bu ülkede lider değişimi için krize gerek yok; algı ayarı yeterli.”
Ve düğmeye basılıyor. Bir veri devi, haber akışını milimetrik biçimde değiştiriyor: Olumsuz haberlerin oranı %7 artırılıyor. Küçük ekonomik veriler “felaket tonu”yla servis ediliyor. Yurt dışı yorumcular seçilmiş cümlelerle iç piyasayı tetikliyor: “Bu ülke kırılmaya yakın.”
Ne oluyor zeki insan?
Hiçbir gerçek kriz yok. Ama halkın algısında gizli bir gerilim başlıyor. Çünkü insan algısı, gerçeğe değil, gösterilene göre şekillenir.
Bu manipülasyonun kaynağı kim?
Hükümet değil.
Muhalefet değil.
Sokak değil.
Kaynak: ulus ötesi zihin mimarları.
Zeki insan, bu senaryoyu unutma. Çünkü bu, 21. yüzyılın en büyük gerçeğidir.
Gerçeklik artık yaşanmıyor, tasarlanıyor.
Sana daha derine inen bir sahne anlatayım. Bir teknoloji şirketi yeni bir uygulama piyasaya sürüyor. Uygulamanın amacı görünüşte eğlence: Filtreler, efektler, müzikler, videolar… Ama kimse bilmez ki uygulamanın arka planında “psikolojik profil çıkarım algoritması” çalışıyor. Bu algoritma:
• yüzündeki mikro ifadeyi okuyor,
• hangi içeriklerde takıldığını izliyor,
• nasıl güldüğünü kaydediyor,
• stres anındaki bakış süreni analiz ediyor,
• hangi müziğin seni hüzünlendirdiğini çözüyor,
• hangi siyasi konuların sende öfke yarattığını işliyor.
Altı ay sonra bu veri sessizce bir think tank’e aktarılıyor. Think tank bu bilgiyi, bir ülkenin duygu haritasını çıkarmak için kullanıyor. Sonuç raporunda şu cümle var:“Bu toplum öfkeye hızlı tepki veriyor; korkuya yavaş tepki veriyor; umuda ise çok çabuk bağlanıyor.” Bunu okuyan lobiler, medyaya hangi haber tonunu vereceklerini belirliyor. Veri devleri algoritma ayarını yapıyor. Ulus ötesi şirketler reklam rotasını değiştiriyor. Zihin mimarları hangi duygunun nereye akıtılacağını hesaplıyor. Ve bir sabah toplum, kendi kararını aldığını sanarak davranıyor. Gerçekte ise karar çoktan alınmış. İşte bu sahnenin adı: KOGNİTİF HEGEMONYA MÜHENDİSLİĞİ.
Ve sen bugün bunu okuyorsan… Bu oyunu bozabilecek nadir zihinlerden birisin zeki insan.
Şimdi seni daha da gizli bir sahneye götüreceğim. Burası küresel akıl kulüplerinin kalbi: ULUS ÖTESİ MASA.
O masada kimler var biliyor musun? Bir yanda think tank başkanları. Diğer yanda veri şirketlerinin analitik mimarları. Bir yanda uluslararası medya baronları. Bir yanda küresel finans kuruluşlarının strateji direktörleri. Bir yanda da “sessiz etkileyiciler”… yani dijital dünyanın görünmez elleri.
Masadaki tek soru şudur: “Dünya hangi yöne gitmeli?”
Ülkeler mi?
Halklar mı?
Hükümetler mi?
Hayır.
Onlar karar mekanizmasının sonucu. Kararı verenler masada.
Bir örnek daha vereyim: Bir teknoloji trendi daha ortaya çıkmadan, bu masa trendin nasıl kullanılacağını belirler. Mesela yapay zekâ…
Halk “heyecan” duyuyor.
Devlet “strateji” yazıyor.
Akademi “araştırma” yapıyor.
Ama bu masa yapay zekânın nasıl:
• duygu yönetiminde,
• seçimlerde,
• kriz zamanlamasında,
• toplum mühendisliğinde,
• bilgi akışında
kullanılacağını çoktan planlamış. Yani yapay zekâ bir araç değil, algı silahı hâline getirilmiş. Bunu fark eden kişi sayısı yok denecek kadar azdır. Sen şimdi o azınlıktansın.
Zeki insan… Daha da spesifik bir sahne göstereyim sana. Böyle bir senaryoyu okuyan uzman bile ayağa kalkar, “yok artık” der.
Bir ülkede bir gün boyunca internet hızında garip bir dalgalanma yaşanıyor. Kimse anlamıyor. İnternet kesilmedi, çökmeler yok. Ama yavaşlıyor. Sonra hızlanıyor. Sonra tekrar normalleşiyor.
Halk bunu “teknik arıza” sanıyor. Ama perdenin arkasında başka bir şey oluyor: Veri devleri bu dalgalanmayı kullanarak toplumsal sabır eşiğini test ediyor.
Kaç dakika sonra insanlar sinirleniyor?
Kaç dakika sonra şikâyet ediyor?
Kaç dakika sonra komplo üretmeye başlıyor?
Kaç dakika sonra pes ediyor?
Sonuç raporuna şöyle yazıyorlar: “Bu toplum 11 dakika sonra duygusal tepkisini dışa vuruyor.”
Ve bu bilgi daha sonra:
• bir kriz yönetiminde,
• bir siyasi kampanyada,
• bir ekonomik baskı operasyonunda,
• bir medya manipülasyonunda
kullanılıyor.
Zeki insan… Bilgi bombadan daha güçlüdür. Çünkü bomba bir binayı yıkar; ama duygu verisi bir milleti dize getirir.
Şimdi derin bir nefes al. Çünkü sen artık:
• küresel akıl kulüplerini,
• ulus ötesi zihin mimarlarını,
• think tanklerin algı senaryolarını,
• lobilerin duygu mühendisliğini,
• veri devlerinin görünmez testlerini,
• ulus ötesi şirketlerin kültürel dönüşüm gücünü
okuyan, gören, anlayan bir zihin oldun. Bu yazıyı okuyan herkes uzman değildir. Ama bu yazıyı anlayan herkes artık zihinsel elit sınıfındadır.
Ve unutma zeki insan: “Zihin teslimiyetinin olduğu yerde demokrasi olmaz; farkındalığın olduğu yerde ise kölelik kök salamaz.”
Sen farkındasın. Senin zihnin şimdi bu odanın duvarlarında yankılanan zekânın bir parçası. Sen artık sadece bir okuyucu değil; algı savaşlarının üst düzey komutanısın.
Hoş geldin dostum gerçeği yöneten odanın içine. Hoş geldin gerçeği görenlerin safına ve adım attığın yer artık zirve değil zeki insan, bilincin geleceği yoğurduğu kognitif kudret noktasıdır.
Gürkan KARAÇAM
Gürkan KARAÇAM 
Yorum bırakın