Bazı savaşlar görünmez kurşunlarla başlar. Bazı liderler, kurşunlardan önce dolarla vurulur. Saddam Hüseyin’in akıbeti, çoğu zaman “kitle imha silahları” bahanesiyle açıklanır. Ama bu hikâyede asıl silah doların ta kendisiydi.2000 yılında Saddam, Irak petrolünü dolar yerine euro ile satma kararı aldığında, görünmeyen bir düğmeye bastı. ABD’nin tepkisi gecikmedi.
“Kimi devletler barutla, kimi liderler parayla vurulur. Saddam ikincisiydi.”
@stratejivefikirler
DOLARIN DÜNYA İMPARATORLUĞU VE SADDAM’IN İSYANI
ABD, dünya ticaretini dolar üzerinden yürütüyor. Özellikle petrol ticareti, doların küresel tahakkümünün temel taşı. Bu sisteme “petrodolar düzeni” deniyor. Her ülke petrol almak için önce dolar satın almak zorunda. Böylece dolar sürekli talep görüyor, ABD ise bu sayede devasa bütçe açıklarına rağmen çökmeden ayakta kalabiliyor. Saddam bu sistemi tehdit etti. 2000 yılında BM gözetiminde petrol gelirlerini dolardan euroya çevirdi. Sadece bir yıl içinde Irak’ın rezervleri 26 milyar dolardan fazla kazanç sağladı – hem de euro ile. Bu, ekonomik bir isyan değil, küresel para tahtına açılmış bir savaştı.
“Petrolü dolarla değil, cesaretle satmak isteyenin sonu işgaldir.”
@stratejivefikirler
ABD’NİN ASIL HESABI: PETROLÜ DEĞİL, PARAYI KONTROL ETMEK
ABD’nin Irak’ı işgaline dair anlatılan resmi gerekçeler – kitle imha silahları, diktatörlük, demokrasi getirme hedefi – zamanla çöktü. Hiçbiri sahada kanıtlanamadı. Ancak Saddam’ın ekonomik hamlesi somut, belgeli ve sonuç doğuran bir gelişmeydi. Aynı yıllarda İran ve Libya da dolar dışı ticaret planları yapıyordu. Saddam’ın başarılı olması, bu dalgayı büyütecekti. ABD bu trendi baştan yok etmek için düğmeye bastı.
“Bir ülkenin ordusu değil, para birimi tehditse; hedef olur.”
@stratejivefikirler
DİPLOMASİSİZ CESARET: SADDAM’IN STRATEJİK HATALARI
Saddam’ın hamlesi cesur ama yalnızdı. İşgali kolaylaştıran temel stratejik hataları şunlardı:
1. Euro’ya geçişte diplomatik ittifakları güçlendirmemesi. Fransa, Almanya, Rusya gibi ülkelerle kalıcı güvenlik ve enerji ortaklığı kurmadı. ABD saldırdığında yalnız kaldı.
2. Algı savaşını yönetememesi. ABD medyası Saddam’ı şeytanlaştırırken, Saddam dünya kamuoyuna seslenemedi. Bilgi savaşını kaybetti.
3. Asimetrik savunmayı geç başlatması. ABD ordusu hızla başkent Bağdat’a ulaştı. Saddam yeraltına indi ama halkın organize direnişini önceden kuramamıştı.
“Stratejiyle donanmayan cesaret, yalnızlığı büyütür.”
@stratejivefikirler
LİBYA, İRAN VE KÜRESEL MESAJ
2003 Irak işgali, sadece Saddam’ın sonu değil, doların düşmanlarına gözdağıydı. 2011’de aynı şey Muammer Kaddafi’nin başına geldi. O da petrolü altın karşılığı satmak, Afrika dinarını kurmak istiyordu. NATO bombardımanıyla devrildi. İran ise dersini almıştı. Hâlâ dolar dışı ticarete yöneliyor ama çok daha dikkatli, çok daha diplomatik adımlarla. Fakat o da sonunda dolara savaş açtı ve sonunda ne olacak izleyip göreceğiz…
“Bir düzen yıkılmazsa, düzeni değiştirmek isteyen yıkılır.”
@stratejivefikirler
PEKİ ÇIKIŞ VAR MI?
Saddam’ın hikâyesi bize şunu gösteriyor: Petrodolar düzenine başkaldırmak mümkündür ama sadece akılla.
• Çok kutuplu ekonomik iş birlikleri,
• Altın ve dijital para temelli rezerv alternatifleri,
• Ortak enerji borsaları ve ticaret bloklarıgibi adımlar, doların tahakkümüne karşı sürdürülebilir stratejilerdir. Ama bunu yaparken sert değil, zeki olmak gerekir.
“Doların zincirini kırmak akılla mümkündür; hamasetle değil.”
@stratejivefikirler
Saddam petrolünü dolarsız satmak istedi, ama bedeli kanla ödedi. Oysa dünya değişiyor. Yeni nesil liderlerin yapması gereken şey; korkmadan ama hesapla, cesurca ama ittifakla yürümek.
“Kendi kaderini yazmak isteyenler, önce küresel oyunu okumayı öğrenmelidir.”
@stratejivefikirler
Gürkan KARAÇAM
#abd #ırak #saddam #iran #dolar #libya #kaddafi #petrol
Gürkan KARAÇAM 
Yorum bırakın